• Onze redactie

Effect van slaaptekort wordt vaak onderschat

Fit en vitaal zijn. Waar denk je dan aan? Goede voeding en voldoende beweging waarschijnlijk. Foodbloggers, dure voedingssupplementen en fitnesshypes in overvloed. Maar zien we niet iets grandioos over het hoofd? Het effect van slaaptekort wordt vaak onderschat.

Een goede nachtrust. We hebben het zo hard nodig. Toch is dit iets waar we stiekem flink op ‘bezuinigen’. Slaaptekort, ik betrap mezelf er ook op. Wanneer heb ik nou voor het laatst 8 uur aan een stuk geslapen? Oké, dáár lig ik dan net niet wakker van. Maar sinds dat ik dit stuk ben gaan schrijven, ben ik mezelf toch achter de oren gaan krabben. Besef jij wel wat te weinig slaap met je doet? En wat voor positiefs voldoende nachtrust je te bieden heeft?

6 uur of minder
Slecht of te weinig slapen. Ik ben lang niet de enige die slaaptekort heeft merk ik, als ik het onderwerp aansnijd tijdens de lunch. Ook het wetenschappelijk onderzoek hiernaar staat niet stil. Zo ontdekte slaaponderzoeker Gerard Kerkhof dat 30% van de Nederlanders per etmaal 6 uur of minder slaapt. Terwijl 6 uur slaap wordt beschouwd als een kritische ondergrens.

Pauline de Vries, voorheen werkzaam als vitaliteitsexpert bij Schouten & Nelissen, raakte tijdens haar studie Psychologie al geïnteresseerd in het fenomeen slapen. ‘We weten uit de sportwereld dat voor topprestaties voldoende rust essentieel is.

Maar dat geldt niet alleen voor sporters. Wat we ons niet realiseren is dat het leven op zich een vorm van topsport is. Zeker in de hectische tijden van vandaag. Waarin we uitstekend willen presteren op het werk en er ook nog een leuk privéleven op na willen houden.’

Minder zichtbaar
Als je slecht eet of onvoldoende beweegt, zie je dat terug aan je lijf en merk je dat je weerstand lager is. Van sporten weten we dat je er juist energie van krijgt en dat je er stresshormonen mee afvoert. We voelen en zien het belang.

Voor slapen zijn de effecten - behalve vermoeidheid - minder tastbaar, heb ik het idee. Maar ze zijn er wel degelijk, ontdek ik naarmate ik me er meer in verdiep.

Effecten slaaptekort
Pauline: ‘Te weinig slapen heeft een aanslag op je emoties, prestatie en concentratie. Misschien wel meer dan we zelf doorhebben. Op de werkvloer betekent het dat je minder efficiënt werkt, minder belastbaar bent en minder plezier hebt. Signalen zijn onder andere dat je sneller emotioneel bent, uitvalt tegen anderen of dat je jezelf slecht kunt concentreren waardoor je fouten maakt.

Vervolgens heeft een slechte nachtrust ook weer een negatieve invloed op de manier waarop je met stress om kunt gaan. Je immuunsysteem verzwakt waardoor je eerder en vaker ziek wordt. Maar in ergere gevallen kan het zelfs bijdragen aan een burn-out. Mensen die structureel te weinig slapen zouden zelfs korter leven.’

Grote schoonmaak
‘Tijdens je slaap gebeurt er van alles in je lijf. Overdag produceert je lichaam een hoop afvalstoffen. In je hersenen worden deze pas opgeruimd op het moment dat je slaapt. Een herstelmechanisme wordt geactiveerd. Deze grote schoonmaak is essentieel om de volgende dag weer goed te functioneren.’ Kan je nagaan wat er gebeurt als je structureel slaaptekort hebt.

‘Verder wordt alles wat je meemaakt op de juiste plekken in het geheugen opgeslagen of weggegooid. Slapen maakt je dus niet alleen fitter, maar ook slimmer en wijzer. Als je te weinig slaapt, krijgt je lichaam de kans niet om op te ruimen. Althans, onvoldoende. Met kleine en grote gevolgen van dien.’

Wake-up call
Structureel te weinig slapen heeft zeker een aanslag op je mentale en fysieke gesteldheid. En dus op je functioneren. Voor mij was het schrijven van dit artikel toch wel een ‘wake-up call’. Vanavond maar lekker op tijd onder de wol dus ;)

Videofragementen en weetjes over slapen
Tijdens mijn zoektocht naar de gevolgen van slaaptekort kwam ik een aantal interessante onderzoeken tegen. Te veel om nog uitgebreid te behandelen in dit artikel. Maar zeker interessant en leuk om te lezen.

Nieuwsgierig? Lees dan de samenvatting met videofragmenten en onderzoeksweetjes.

Meer over slaaptekort

Get inspired!

Wil jij groeien in je werk? Meer uit jezelf halen, en uit anderen? Slimmer samenwerken met je collega's? Wij prikkelen je graag. Laat je e-mailadres achter en ontvang om de week relevante artikelen, nuttige tips, leuke testjes en onderzoeken, inspirerende quotes en meer.

Ja, inspireer mij!

  • Onze redactie