Groeien als team - met elkaar leren en verbeteren

Heb je ook zo genoten van de teamprestaties op de Olympische Spelen? Het spelplezier van de handbaldames en de drive van de volleybaldames, die bij allebei de teams tot een vierde plaats leidde waar zij heel trots op konden zijn. De hockeydames die naar eigen zeggen hun beste wedstrijd speelden, maar het goud net niet wisten te pakken. Hoe anders was het om te kijken naar de teleurstelling bij de hockeymannen, die niet tevreden waren met hun vierde plek. Als leidinggevende zoek ik naar parallellen en kijk ik welke lessen ik kan leren van deze topsporters.

Hoewel er in het bedrijfsleven geen gouden medaille ligt te wachten aan het einde van een project, kunnen we toch veel opsteken van de sporters. Want als deze teamprestaties een ding duidelijk maken, dan is het dat het team een gezamenlijk doel voor ogen heeft. Om dat doel te bereiken met een team van zo’n tien tot vijfentwintig selectiespelers en een uitgebreide staf, wordt er nogal wat gevraagd van de leidinggevende. Hij moet omgaan met alle verschillende talenten, specialisten, generatieverschillen, etc. Best herkenbaar in onze eigen praktijk, toch?

Want hoe zorg je dat alle groepsleden meewerken aan het realiseren van de gezamenlijke doelen? In een groep heb je altijd wel een moment waarin storingen optreden. Het is een uitdaging om een teamlid dat net buiten de basis valt, toch betrokken en gemotiveerd te houden. De praktijk laat zien dat leidinggevenden meer en meer een procesbegeleider zijn, die over de juiste set vaardigheden moet beschikken om het groepsproces in beweging te houden.

Een team gaat in zijn ontwikkeling door verschillende groepsfasen. Kijkend naar de sporters, dan zien we maar een klein deel van de dynamiek rondom het team. We zijn buitenstaanders die alleen de reportages of interviews op tv zien. Daarom kijk ik ook graag naar de documentaires die worden gemaakt van teams die laten zien hoe een groepsproces verloopt (mijn kijktips: ‘Nieuwe helden’ over de wielerploeg Argos Shimano in de Tour de France en ‘Pushen voor goud’ over de hockeyheren en hun weg naar de Olympische Spelen in Rio de Janeiro). Wat me hierin opvalt is dat de beste prestaties worden geleverd door de teams die elkaar volledig vertrouwen, elkaar door en door kennen en echt voor elkaar door het vuur gaan.

Als leidinggevende staan we dus voor de taak om het teamproces zo te laten verlopen dat we het beste in onze teamleden naar boven halen. En dat vak van procesbegeleider is razend interessant en leerzaam. Waar ik nog dagelijks stappen in maak met mijn team is het leren loslaten en het bevorderen van zelfsturing. Het gaat over continu samen willen leren en verbeteren, om uiteindelijk aan het einde van de rit samen die (voor ons fictieve) gouden medaille om te hangen!

Janneke Schenning
Director Schouten & Nelissen University

Wil jij je vaardigheden in het begeleiden van projectteams verder ontwikkelen? Bekijk de opleiding Begeleiden van groepsdynamiek en verbeter de output en samenwerking binnen je team.