• Onze redactie

Hoe je gedachten jouw zelfvertrouwen vernielen

Je grootste vijand ben je soms zelf. Harde en oordelende gedachten over jezelf zijn vrijwel nooit waar, maar jíj gelooft van wel. Hoe verlos je jezelf van deze fraudeurs?

Leestijd: 4 minuten

Zo zwak je onzekermakende gedachten af

Iedereen wordt weleens geplaagd door misleidende gedachten. Maar mensen met weinig zelfvertrouwen nemen die gedachten snel serieus. Alsof ze 'de waarheid' zijn.

Gedachten zijn echter nog geen feiten. De kunst is dan ook om je irrationele gedachten af te zwakken. Een beproefde methode daarvoor is de RET.

Een beter zelfbeeld met de RET

De RET werkt met het ABCDE-schema:

A: Dit is de aanleiding, oftewel de gebeurtenis die jou onzeker maakt.
B: Dit zijn de gedachten, overtuigingen, evaluaties en oordelen over jezelf.
C: Dit is de sterke emotie die jou belemmert en maakt dat je niet effectief kunt reageren.
D: Dit is de B ter discussie stellen door jezelf vragen te stellen.
E: Dit is kiezen voor rationele gedachten, waardoor de sterke emotie zakt. Er ontstaat nu ruimte om effectief te reageren op de gebeurtenis.

Het ABCDE-schema in actie: een voorbeeld

A. Aanleiding

Je maakt een fout die een week vertraging oplevert aan een project.

B. Irrationele gedachten

Kromme redeneringen zijn bijvoorbeeld:

  • Zie je nou wel, ik kan ook niets.
  • Ik ben waardeloos.
  • Ik word ontslagen.
  • Wat een ramp, dit is verschrikkelijk.

C. Emoties en gedrag

Je voelt je een mislukking. Je wordt te voorzichtig, gaat extra controleren en vermijd risico’s.

D. Gedachten uitdagen

Je stelt jezelf vragen die de irrationele gedachten ter discussie stellen.

  • Klopt het wel dat ik niets kan? Of is dit een incident? Helpende gedachte: ik doe mijn best en lever meestal goed werk. Maar soms glipt er iets doorheen. Ik ben ook maar een mens.
  • Klopt het dat één fout mij waardeloos maakt? Helpende gedachte: een fout kan iedereen overkomen. Stel ik dan ineens niets meer voor? Eén fout betekent nog geen totale afgang.
  • Is dit aanleiding voor ontslag? Kan ik daar dan mee omgaan? Is mijn leven dan voorbij? Helpende gedachte: de kans op ontslag is klein. De fout kan immers hersteld worden. En als ik wel ontslagen word, kan ik een andere baan vinden. Mijn talenten en kwaliteiten zijn waardevol.
  • Is deze fout vergelijkbaar met rampen zoals ongelukken? Helpende gedachte: er is niemand in gevaar en het project gaat gewoon door.

E. Effectief gedrag

Je herstelt de fout en je gaat weer verder met je leven. Je degradeert jezelf niet als mens en werknemer.

Andere helpende gedachten

  • Als ik zo denk, helpt dit mij dan verder?
  • Wat bereik ik door zo te denken? Lost dit mijn probleem op?
  • Welke ervaring kan ik hiervan opdoen?
  • Kan ik door deze gedachte iets ergs voorkomen, of komen dingen zoals ze komen?
  • Is er hard bewijs voor deze gedachte?
  • Wat is het ergste dat kan gebeuren? Hoe groot is die kans?
  • Weet ik zeker dat het niet lukt?

Oefenen met je zelfbeeld

Met behulp van het ABCDE-schema kun je afrekenen met gedachten die jouw zelfvertrouwen beschadigen. Het helpt je om heftige emoties de baas te worden en rationeler te denken. Maar onzekerheid is hardnekkig. 

Er is dus oefening voor nodig. Gun jezelf die ruimte en neem kleine stappen. Je zult zien dat je steeds een stukje zelfverzekerder wordt door jouw negatieve gedachten uit te dagen!

Werk aan je assertiviteit

Leer opkomen voor jezelf en laat zien wat jij in huis hebt. Want er zit veel meer in jou dan eruit komt! Met deze adviezen en inzichten helpen we jou graag om assertiever te worden.

Wil je een stap verder zetten?

Wij helpen je graag. Bekijk populaire assertiviteitstrainingen of vraag een vrijblijvend adviesgesprek aan met een van onze opleidingsadviseurs.

Bekijk assertiviteitstrainingen

Opleidingsadvies aanvragen

  • Onze redactie