• Drs. Jan D. den Breejen MBE, CM

ING innoveert met Agile werken | Deel 2

Werken in multidisciplinaire, zelfsturende teams in een open en inspirerende werkomgeving. En direct experimenteren met de klant. Deze cultuurverandering was een flinke ommezwaai voor ING. Maar levert zichtbaar meer werkplezier op voor de medewerkers en een betere dienstverlening aan de klant.

ING Nederland was een klassiek hiërarchisch gestructureerd bedrijf dat zich in 2014 realiseerde dat (creatieve en flexibele) kleinere concurrenten een bedreiging konden gaan vormen voor het marktaandeel en de toekomst. 'De organisatiestructuur, de cultuur en het verdienmodel moest zo snel mogelijk op de schop,' zegt Henk Jan Jensema, hoofd HR commercial banking & zakelijk HR Manager Wholesale Banking NL en Zakelijk.

'Agile way of working'

De werknemers waren niet uitgebreid getraind op zelfsturing terwijl de 'agile way of working' snel doorgevoerd moest worden. De werknemers werden geselecteerd op geschiktheid om te werken binnen een zelfsturende organisatie. Binnen een paar maanden gingen meer dan 2000 werknemers door een heel nieuw selectieproces en was de organisatie gekanteld. aar voorheen vooral kennis het selectiecriterium was, werd er nu gekeken naar de ‘cultural fit’ met de 'agile way of working'en de Orange code.

Cultuuromslag

Zelf het initiatief nemen over je opdracht (zelfregie) samen met je teamcollega’s, is bij agile enorm belangrijk. De verantwoordelijkheid ligt bij het team en de teamleden. Het enthousiasme om aan de transitie mee te doen was groot, maar niet iedere ING-werknemer bleek een agile werknemer.

Andere focus

Vergaderen gebeurt er nauwelijks meer. Het overleg is ‘stand up’ en gericht op ‘doen’. Kernvragen zijn: ‘Wat heb je gedaan?’, ‘Wat ga je doen?’ en ‘Waar loop je tegenaan?‘ 'Met name het vragen van hulp is voor sommige werknemers een ontwikkelpunt', zegt Henk-Jan.

De invoering van agile is per onderdeel gedaan, zodat er tijd was om te leren. Die ‘lessons learned’ waren op individueel niveau groot. Meer verantwoordelijkheid en vrijheid krijgen is motiverend, maar inherent aan zelfsturing is ook transparantie en aanspreekbaarheid op behaalde resultaten. Bij agile werken zijn communicatieve vaardigheden en empathisch vermogen van groot belang.

Assessment en onboarding

Vooraf wordt de ING-werknemer ondervraagd op motivatie, wordt de Big Five afgenomen en worden de soft skills gemeten. Daarna volgen twee gesprekken door ‘hiring teams’. Daarbij worden de geschikte werknemers geselecteerd op basis van de 'cultural fit' tijdens ‘calibratie-sessies’. Pas daarna worden uit deze pool de teams samengesteld en volgt het onboardingsproces.

De reden voor deze werkwijze is dat bij agile werken de levensduur van teams vrij kort is; teams worden gevormd en na afloop van de opdracht ontbonden. Informeel wordt ook op diversiteit van de teams gelet. En de fit op deskundigheid is uiteraard net zo belangrijk.

Servant leadership

Er is niet op een specifieke leiderschapsstijl geselecteerd. Wie de leider is hangt af van de fase van een project, de omstandigheden en situatie. Meestal neemt de geschikte leider op een natuurlijke manier de leiding. Hiërarchisch leiderschap is vervangen door de stijl ‘servant leadership’, een faciliterende rol die past bij de omgekeerde piramide. ‘Dat is nieuw binnen ING. Ik zie medewerkers in deze nieuwe stijl groeien’ zegt Henk Jan.

Persoonlijke en teamontwikkeling

Naast het agile onboarding-programma met e-learning, leveren de coaches een belangrijke bijdrage aan de persoonlijke groei van de medewerkers. Deze agile coaches zijn speciaal geselecteerde en getrainde ING-ers. Zij zijn verantwoordelijk voor het ‘on the job’ ontwikkelen van de teamperformance. Het kost tijd om de communicatie, samenwerking en het initiatief goed op gang te brengen zodat het een geolied team wordt en er geldt: 1+1=3.

Agile projectmanagement

Bij de agile/scrum manier van projectmanagement wordt gewerkt met zogenaamde sprints. Dit zijn heel intensieve projectfasen van 2-3 weken. Een te groot verantwoordelijkheidsgevoel en een te positief inschatten van de voortgang, zijn risciofactoren. ‘Agile is ook nee zeggen en prioriteren. Je kunt geen marathon sprinten’, aldus Henk Jan. Een aandachtspunt voor agile teams (en individuen daarin) is de juiste hoeveelheid opdrachten aannemen voor een bepaalde sprint.

Verder is het belangrijk dat er bij agile kennis gedeeld wordt en dat men niet hiërarchisch of ego-gestuurd denkt. Voor een enkeling is agile werken niet de juiste werkcontext. 'Met deze collega’s gaan we in gesprek. In het belang van het geheel doen we geen concessies aan de agile manier van werken’, zegt Henk-Jan.

Get inspired!

Wil jij groeien in je werk? Meer uit jezelf halen, en uit anderen? Slimmer samenwerken met je collega's? Wij prikkelen je graag. Laat je e-mailadres achter en ontvang om de week relevante artikelen, nuttige tips, leuke testjes en onderzoeken, inspirerende quotes en meer.

Ja, inspireer mij!

  • Jan Dirk den Breejen
    Drs. Jan D. den Breejen MBE, CM

    Corporate Productmanager Leadership