Waarom is het belangrijk om je drijfveren te herkennen?
Omdat je zicht erop makkelijker vertroebelt dan je denkt. Twee redenen.
Reden 1: succes vertelt wat je kán, niet wat je wílt.
Iets waar je goed in bent, kan langzaam een vaste rol worden. Eerst doe je het af en toe, dan word je er steeds vaker voor gevraagd, en op een gegeven moment is het “gewoon jouw ding”. Maar goed zijn in iets is niet hetzelfde als het graag willen blijven doen.
Voorbeeld: Je bent de beste planner van het team. Iedereen komt bij jou voor het schema. Je bent er trots op, maar eigenlijk wil je liever zelf aan projecten werken in plaats van andermans agenda's vullen.
Reden 2: complimenten en beloningen kunnen je gevoel veranderen.
Onderzoekers Deci, Koestner en Ryan bekeken 128 experimenten en zagen dat bepaalde beloningen, zoals geld of targets, ervoor kunnen zorgen dat mensen iets minder uit zichzelf gaan doen. Positieve feedback, zoals een oprecht compliment, werkte juist andersom en kon de motivatie versterken.
Dat betekent niet dat beloningen verkeerd zijn. Wel kan iets wat eerst vanzelf leuk voelde, steeds meer gaan draaien om presteren of erkenning.
Voorbeeld: Je presenteerde vroeger graag om ideeën te delen. Nu doe je het vooral omdat je er goed in bent en vaak wordt gevraagd. Merk je dat het minder leuk voelt? Onderzoek dan wat er veranderd is: wat trok je er eerst in aan, en speelt dat nog steeds?
Wie zijn drijfveren kent, ziet dat verschil sneller.
Wat gebeurt er als je je drijfveren wel of niet meeweegt?
Als je er niet bij stilstaat, beweeg je ongemerkt steeds meer richting wat goed gaat of wat anderen van je verwachten. Soms merk je pas na een tijdje dat je ergens minder plezier of energie uit haalt.
Onderzoek naar de aansluiting tussen mensen en hun werk laat zien dat een langdurige mismatch samenhangt met minder werkplezier. Eén vervelende dag zegt natuurlijk niet zoveel. Maar als hetzelfde gevoel steeds terugkomt, is het wel de moeite waard om te onderzoeken waar dat vandaan komt.
Als je er wél bij stilstaat, herken je sneller waarom iets wel of niet bij je past. Dat helpt juist wanneer twee dingen die belangrijk voor je zijn met elkaar botsen.
Voorbeeld: Je wilt graag vrijheid in je werk, bijvoorbeeld je eigen tempo kunnen bepalen. Tegelijkertijd vind je zekerheid belangrijk: een vast salaris en een duidelijke rol. Die twee kunnen allebei belangrijk voor je zijn, ook al lijken ze soms tegenover elkaar te staan. Je hoeft dus niet te bepalen welke van de twee je ‘echte’ persoonlijke drijfveer is. Het helpt al als je merkt: op dit moment heb ik meer behoefte aan vrijheid, of juist aan zekerheid.
Onderzoek naar conflicterende doelen laat zien dat mensen meerdere doelen tegelijk kunnen nastreven en dat die elkaar soms in de weg zitten. Twijfel is dus niet per se een teken dat je jezelf nog niet kent. Soms wil je twee dingen die niet altijd tegelijk kunnen.
Drijfveren ontdekken: 4 belangrijke vragen die je jezelf kunt stellen
De vraag wat drijft mij? is groot. Daardoor kom je al snel uit bij woorden als vrijheid, ontwikkeling of verbinding. Vaak leer je meer door niet vooruit, maar juist terug te kijken. Welke situaties bleven je bij? Waar kwam je vanzelf voor in beweging? Waar verloor je juist je interesse?
